Thứ Ba, 22 tháng 8, 2017

CÓ MỘT ĐÁM TANG… RẤT BUỒN

Trần Thắng

Hà Nội sắp vào thu, một mùa “vu lan báo hiếu” sắp đến. Tôi lại nhớ tới những ngày này của 15 năm trước.

Sau Tết Nhâm Ngọ (2002), Cha tôi – Trần Độ trở bệnh nặng.

Cha tôi lại vào bệnh viện Hữu Nghị với chẩn đoán ung thư bàng quang. Nằm ít lâu, sức khoẻ ông xuống rõ do suy hô hấp, tháng 5/2002 ông phải đưa ống xông vào để thở và nằm ở phòng cấp cứu. Mặc dù nằm một chỗ, không nói được, đi tiểu qua ống dẫn nhưng ông vẫn tỉnh táo. Ông rất vui khi có người thân, bạn bè tới thăm. Không nói được nhưng ông ra hiệu hoặc bút đàm với mọi người. Giữa tháng 7/2002, ông ra hiệu cho tôi về lấy di chúc của ông ra đọc và thực hiện các việc ông dặn. Trong di chúc ông viết: xin được hoả thiêu và hài cốt đưa về nằm bên mẹ ở nghĩa trang làng Thư Điền, xã Tây Giang, huyện Tiền Hải.


Vào 14g 10p ngày 9/8/2002 (tức 1 tháng 7 năm Nhâm Ngọ) Cha tôi trút hơi thở cuối cùng tại phòng cấp cứu, bệnh viện Hữu Nghị, Hà Nội.

Ngày hôm sau, Văn phòng Quốc hội họp với gia đình bàn về lễ tang cho ông. Các vấn đề lễ tang, hoả táng, đưa hài cốt về quê… được thống nhất. Lời điếu của Ban tổ chức lễ tang, và lời cảm ơn của gia đình sẽ được soạn trước và đưa hai bên thống nhất. Gia đình đề nghị có 4, 5 quyển sổ tang để mọi người chia buồn, Văn phòng Quốc hội đồng ý. Đám tang được lùi lại 5 ngày vì… Quốc hội đang họp.

Ngày 11/8, anh Hùng phó Ban lễ tang mang tới nhà cho tôi xem lời điếu. Trong đó có một đoạn khoảng chục dòng tôi yêu cầu bỏ vì nó “không thích hợp” và trái đạo lý “nghĩa tử nghĩa tận” của ông bà ta. Tối đó anh Hùng đưa tôi bản sửa, chỉ còn lại hơn một dòng “không thích hợp” và tôi cương quyết đòi bỏ. Anh Hùng nói: Bộ Chính Trị, Ban Bí Thư cho ý kiến là không bỏ, nhưng  tại lễ tang sẽ đọc rất nhỏ hoặc tạm tắt tăng âm… Tôi nói: Tuỳ các ông, nhưng nếu xảy ra chuyện gì gia đình không chịu trách nhiệm. Còn lời cám ơn của gia đình tôi đã soạn và đánh máy. Anh Hùng xem và không có ý kiến gì.

Sáng 14/8/2002, gia đình, họ hàng, thân bằng quyến thuộc của Cha tôi đã có mặt rất sớm ở nhà tang lễ số 5 Trần Thánh Tông.

Cảm nhận đầu tiên là vấn đề an ninh: không hiểu sao công an, bộ đội, người đứng chỉ trỏ… rất đông. Cảm nhận tiếp theo là: không khí rất căng thẳng như có gì đó chống đối nhau. Cảm nhận nữa là: tại sao việc kiểm soát vòng hoa tang, băng tang, các bức trướng… lại nghiêm ngặt đến vậy? Nhiều vòng hoa phải thay băng tang hoặc sửa câu chữ, nhiều bức trướng bị thu giữ…


Tôi và mọi người tang phục chỉnh tề bước vào nhà tang lễ. Đập thẳng vào mắt tôi là dòng chữ “Lễ tang ông Trần Độ” trên một tấm bảng lớn phủ kín dòng chữ “Vô cùng thương tiếc…” lâu nay vẫn gắn trên tường. Đi tới bàn ghi sổ tang tôi thấy trên 5 bàn có 5 tập giấy trắng khổ A4. Tôi hỏi cán bộ Ban lễ tang: Sổ tang đâu? Anh ta nói: Sau đám tang sẽ đóng thành sổ. Tôi nói: Đã thống nhất sổ tang là sổ tang, ban tổ chức không có gia đình sẽ đưa tới. Một lúc sau, 5 quyển sổ tang đã đóng được đưa vào thay cho 5 tập giấy rời.

Đám tang được cử hành, các đoàn, các nhóm, các cá nhân lần lượt vào viếng. Băng tang hầu hết không có chữ “vô cùng thương tiếc” hoặc “Trung tướng Trần Độ”.

Xen kẽ là các bức trướng:  

- “Nhân văn danh tướng. Trung dũng vẹn toàn”;

- “Công thần không làm phách
Danh toại chẳng cầu nhàn
Bút thần vung mấy độ
Ðáng mặt đại nghĩa quân”

- “Vì đại nghĩa nhân chân, thân mấy độ trần thân
Tướng dẫu không nguyên giáp, hồn vẫn vẹn tình dân”.

- “Vô tình vị tất chân hào kiệt
Hữu độ phương vi đại trượng phu”

Theo sau là các cụ già, các cựu chiến binh, các nhân sĩ… Họ mang trướng theo hoặc giấu trong người. Khi tới gần quan tài họ giương lên hoặc phủ lên áo quan. Cả phòng tang lễ im phăng phắc, không khí căng thẳng dần.

Khi các cụ đi khỏi, có vị nói với mấy cậu lính gì đó. Hai cậu lính chạy lên, thu mấy bức trướng, cuộn lại và ném vào góc phòng. Tôi gằn giọng: các cháu đâu? Lập tức cháu Đan, cháu Tuấn… lao lên góc phòng, mang tất cả các bức trướng sắp xếp lại như cũ. Không một tiếng động nào, không một hành động nào xảy ra trong lúc đó, nhưng ngột ngạt đến tức thở.

Các đoàn viếng đã gần xong. Bỗng anh Nghiêm Hà đến bên tôi nói: Ban tổ chức định thu giữ mấy quyển sổ tang, anh ra xem sao? Tôi đi đến thì thấy một anh đang gom giữ mấy quyển sổ tang. Tôi nói: anh để tôi xem. Mở một quyển tôi thấy có những trang bị xé nham nhở. Tôi hiểu ngay họ muốn gì. Tôi lấy lại 5 quyển sổ tang và chợt nhìn thấy em Lãng (chồng em Hạnh), một bác sĩ quân y đã qua các chiến trường. Tôi nói lớn: Lãng! Em giữ 5 quyển sổ này không cho ai lấy. Em có làm được không? Lãng cũng nói lớn như đang nhận lệnh: Rõ, em làm được.

Tôi vội về vị trí để làm lễ truy điệu. Ông Vũ Mão đọc lời điếu. Ông đọc to, rõ toàn văn lời điếu kể cả câu mà theo anh Hùng nói hôm trước là sẽ đọc nhỏ nhất có thể.

Hội trường im lặng, có tiếng ho, tiếng khóc ấm ức cứ lớn dần.

Tôi lên đọc lời cảm ơn. Tôi đọc bản soạn sẵn đã đưa Ban lễ tang duyệt. Gần về cuối, hình ảnh tập giấy A4 thay sổ tang, hình ảnh người lính ném mấy bức trướng vào góc phòng, hình ảnh đòi thu giữ sổ tang và nhiều chi tiết đau lòng khác làm tôi nghẹn giọng. Vẫn cầm tờ giấy như đang đọc nội dung có sẵn, tôi nói to, chậm, rõ: “…gia đình và dòng họ chúng tôi không chấp nhận bài điếu văn này…”.

Lập tức tiếng tôi chìm trong tiếng vỗ tay, tiếng hô vang của mọi người dự tang lễ. Lúc đó tôi không cảm nhận hết không khí của buổi lễ, tôi cố gắng làm tròn bổn phận của mình, nhưng trong tôi mọi thứ như vỡ vụn. Thật không ngờ tôi phải tham gia một đám tang… rất buồn như vậy.
Hà Nội, tháng 8/2017

44 nhận xét:

  1. Mặc dù muộn mằn vẫn xin nghiêng mình trước anh linh Trung tướng Trần Độ!

    Trả lờiXóa
  2. Hôm nay đọc bài này, tôi - người chứng kiến từ đầu đến cuối đám tang của chú - đã không kìm được nước mắt. 15 năm qua rồi nhưng chú sống mãi trong lòng dân. Còn những kẻ xấu xa hèn hạ thì chả ai thèm nhớ. Thế mới càng thấy Luật Nhân Quả chả bao giờ sai!

    Trả lờiXóa
    Trả lời
    1. Đúng như vậy. Ông vẫn sống mãi trong lòng nhân dân Việt Nam ����.

      Xóa
    2. Bọn hèn chỉ biết sống kiếp trâu chó.Sao có thể so được với đấng trượng phu

      Xóa
  3. Độc tài,,, văn hóa của lũ bần nông ,,,

    Trả lờiXóa
    Trả lời
    1. Đừng nói vậy, mình cũng bần nông đây. Đã từng là SQ QK5, rất kính phục bác Độ.
      Mình thích cmt của anh Nguyễn Việt Nam:Bọn hèn chỉ biết sống kiếp trâu chó.Sao có thể so được với đấng trượng phu

      Xóa
    2. Đừng nói vậy, mình cũng bần nông đây. Đã từng là SQ QK5, rất kính phục bác Độ.
      Mình thích cmt của anh Nguyễn Việt Nam:Bọn hèn chỉ biết sống kiếp trâu chó.Sao có thể so được với đấng trượng phu

      Xóa
  4. Mình rất khâm phục bản lĩnh của tướng Trần Độ .Nhưng thông tin bị bưng bít .Nay đọc bài viết này mình thật sự bất bình với việc làm của buổi lễ tang .Tại sao lại như thế. Thật là bất công cho vị danh tướng và gia đinh dòng họ cùng các người lính chiến .Tại sao?

    Trả lờiXóa
    Trả lời
    1. Đây là những lời tâm huyết của Tuóng Trần Độ còn sót lại
      https://www.youtube.com/watch?v=a2N9SUvXApA

      Xóa
  5. Vì có những kẻ tiểu nhân xuất hiện thì càng nổi bật người TRÍ DŨNG, như thế lại đâm hay.

    Trả lờiXóa
  6. Mong tướng quân yên giấc ngàn thu bỏ qua tha thứ cho kẻ tiểu nhân. Là người lính ai ai cũng xem ông là vị tướng có pha trung thành với tổ quốc

    Trả lờiXóa
  7. Hôm nay chính là ngày giỗ của ông, cháu xin dâng nén tâm hương cầu mong ông luôn hạnh phúc ở 1 thế giới nào đó không có gian tham như ở cái nơi ông đã trải qua.

    Trả lờiXóa
  8. Suốt đời tôi ngưỡng mộ danh tướng ,nhà văn Trần Độ.Ông sống mãi với non sông đất nước này.

    Trả lờiXóa
  9. Thật không thể tưởng tượng được lại có lối ứng xử tệ hại như thế đối với người vừa nằm xuống! Ôi đồng chí! Ôi đồng bào! Ôi tình nghĩa!...

    Trả lờiXóa
  10. Một vị tướng đúng nghĩa vì nước vì dân, hy sinh gần 60 năm cuộc đời cho lý tưởng chân chính mà đến lúc thác đi lại bị đối xử thất lễ như thế này sao? Giờ đây, kiếm đâu ra những tri thức có trí dũng như thế này!?
    Làm thế nào để đọc được bài viết này ạ? - https://vietbao.com/a23136/tang-le-oang-tran-do-khong-khi-chong-dang-soi-noi_Tang/

    Trả lờiXóa
    Trả lời
    1. https://webcache.googleusercontent.com/search?q=cache:PJYCIqyMM_sJ:https://vietbao.com/a23136/tang-le-oang-tran-do-khong-khi-chong-dang-soi-noi+&cd=1&hl=en&ct=clnk&gl=vn

      Xóa
  11. Thật sốc quá. Có còn nghĩa đồng bào, tình đồng chí nữa không nhỉ???

    Trả lờiXóa
    Trả lời
    1. Nghĩa đồng bào còn mãi, tình đồng chí thì tôi chưa bao giờ biết nó như thế nào, chỉ cảm nhận, nhưng cảm nhận ấy không được hay lắm.

      Xóa
  12. Tại sao một vị tướng vang danh một thời lại bị đối sử như vậy .những ai đạo diễn cái kịch bản này có còn sống hay đã chết . Nếu còn sống thì đối thoại với dư luận xem các ông bị nên án cỡ nào

    Trả lờiXóa
  13. Kính mong linh hồn ông sớm siêu thoát khỏi cõi trần tuvj âm u bẩn thỉu này. Kẻ nào ăn ở trái đạo trời đất. Sớm muộ gù cũng phải trả giá. Đoiqf này kg trả, đời sau sẽ trả. Chúng kg thoát đc đâu.
    A di đà phật.

    Trả lờiXóa
  14. Hoàng Nguyên Hồng (Tân Trào)09:56 23 tháng 8, 2017

    Việc gì phải buồn!
    Trần Thắng, không việc gì phải buồn với những Con chưa thành Người như thế (kể cả người trên và kẻ dưỡi). Xưa các cụ có câu: "Tiên học lễ (học làm Người), hậu học văn (học làm nghề)" những kẻ trên và dưới đó có "học lê" đâu mà biết "nghĩa". Vì thế, không gì mà buồn với loại vô học, ít học đó.
    Nhân ngày Bác Trần Độ-Tướng quân Văn Võ song tòa Trần Độ sỗng mãi trong tâm hồn người dân và các thế hệ lính Quân đội Nhân dân việt Nam. Đồng bào miền Nam và miền Núi nhớ mãi tâm hồn, nhân cách, trí tuệ và bản lĩnh Trần Độ!
    Trần Thắng, không gì mà buồn! Hãy ngẩng cao đầu trong lúc kẻ trên và dưới thuộc loại vô học họ đang cúi mặt!

    Trả lờiXóa
  15. Ngày xưa những chung Thần bị bọn hoạn quan hãm hại cũng nhiều.ngày nay ko có hoạn quan nhưng vẫn có bọn gian thần bị hoạn mất tâm hồn và cả tính người nữa...

    Trả lờiXóa
  16. Là một công dân nước Việt Nam tôi rất khâm phục, yêu mến và cảm ơn Trung tướng Trần Độ! Việc gây rối đám tang của Trung tướng càng làm cho nhân dân thấy được công lao của ông hơn.

    Trả lờiXóa
  17. Cảm ơn Trần Thắng, anh thật dũng cảm,thật tỉnh táo không hổ danh con của tướng Trần Độ

    Trả lờiXóa
  18. Yên tâm đi anh Trần Thắng. Những kẻ vô lương tâm đó sẽ k khá đc đâu. Luật Nhân quả mà.

    Trả lờiXóa
  19. Cầu mong hương linh Ông sớm về cõi Tây phương cực lạc!

    Trả lờiXóa
  20. ai cho tôi hỏi vì sao trung tướng Trần Độ lại bị đối xử như v k ? không biết vị trung tướng này mắc sai lầm như thế nào ? cảm ơn đã giải thích!

    Trả lờiXóa
    Trả lời
    1. Bởi Tướng Trân Độ giống như Nguyên Trãi, Trần nguyên Hãn thời Lê sơ ấy.

      Xóa
  21. Bạn đọc wikipedia link dưới đây viết về tướng Trần Độ đi sẽ hiểu, nhất là phần quan điểm đổi mới của ông
    https://vi.m.wikipedia.org/wiki/Trần_Độ

    Trả lờiXóa
  22. Truyện cũ kễ lại,song gây súc động vô cùng. Con cháu của Tướng Quân Trần Độ đã rất cố gắng hoàn thàng bổ phận của CON,CHÁU với Cha , Ông , Đối với sự nghiệp ví Tổ Quốc,Vì dân tộc của Tướng Quân Trần Độ. Theo tôi sự chỉ đạo của Lãnh đạo cao nhất của Đảng công sản Việt Nam dối với lễ tang của Tướng Quân Trần Độ đã làm cho uy tín của Đảng bị giảm sút nghiêm trọng,nhân dân thấy rằng đậy là một trò hề ,nhố nhăng. Tôi từng là một Đảng viên Đảng Lao đông Việt Nam tứ 1967 , rất xấu hổ thay cho Đảng mà mình đả tư nghuyện việt đơn xin dược kệt nạp vào Đảng. Nhân dân Việt Nam là người đánh giá đúng nhất về công lao, sự nghiệp,tư tưởng đổi mới dân chủ hòa sinh hoạt xã hội Việt Nam dể d6a1t nước vươn lên mạnh hơn của Tướng Quân Trần Độ.

    Trả lờiXóa
  23. Có những con người khí khái cương trực dễ làm bọn tiểu nhân kinh sợ tìm mọi cách hãm hại. Nhưng họ luôn sống mãi trong lòng dân và những người chân chính !

    Trả lờiXóa
  24. Có những con người khí khái cương trực dễ làm bọn tiểu nhân kinh sợ tìm mọi cách hãm hại. Nhưng họ luôn sống mãi trong lòng dân và những người chân chính !

    Trả lờiXóa
  25. Nguyễn Văn Hòa09:30 15 tháng 2, 2018

    Tôi luôn kính yêu và khâm phục Bác Trần Độ, một vị danh tướng, một nhân cách lớn mà tôi rất khâm phục! Không biết từ đâu lại có sự chỉ đạo thất đức và tồi tệ đối với một danh tướng có nhiều công lao với đất nước như vây? Thật đáng xấu hổ!

    Trả lờiXóa
  26. Hic, giờ cháu đọc mới biết ,năm đó cháu mới 13 tuổi thôi, đúng là cuộc sống muôn màu, hay đây là mặt trái của thời thế... thời thế tạo anh hùng, khi thời thế hết rồi thì lại phải quy về ở ẩn như các bậc anh quân xưa kia vẫn thế. Nguyễn Du (1766–1820) xưa kia từng có câu thơ "200 năm sau nữa ai khóc Nguyễn Du"

    thật may cho ông, vì 200 năm sau vẫn có những con người cùng phí phách như ông vẫn nhắc lại câu thơ và khóc cho ông... nhưng sau năm 2000 thế giới bước sang một thiên niên kỷ mới, kỷ nguyên của những giá trị ảo thay thế , thì liệu 200 năm nữa ai khóc cho bác Hồ, bác Giáp..bác Trần Độ,... thôi có sai chăng là ta đã là người của 1.000 năm huy hoàng về trước, ta đã là người thiên cổ,. đây là những lời của một thanh niên như cháu thế hệ cuối 8x, đầu 9x,. có thể tường tận phần nào khi bước qua năm 2000 thoát khỏi bao cấp để bước sang thế giới hiện đại muốn gửi các cô, chú.. THỜI THẾ KHÁC THÌ CON NGƯỜI CŨNG BUỘC PHẢI CHẤP NHẬN SỐNG CÙNG NÓ.

    Trả lờiXóa
  27. Awesome article! Thank you! What will you post next?

    Trả lờiXóa
  28. Hôm nay, 22/8/2018, đọc lại bài này vẫn thấy rưng rưng. Là hàng xóm nhiều năm của nhà chú, được gặp chú những lần vào SG chơi đầu những năm 2000, được đưa chú tới thăm nhà chú Lê Quý Quỳnh (2 bạn già tâm đầu ý hợp); được mời chú đi xem pianist Tôn Nữ Nguyệt Minh biểu diễn (thấy các văn nghệ sĩ gặp chú vẫn trân trọng chứ không a dua a tòng với ai đã kỉ luật 'khai trừ chú"!)... thấy chú hiểu biết, uyên thâm, chân tình. Được có mặt trong đám tang chú, thấy được sự đê hèn của những người gọi là đồng chí (chí gì, chóe thì đúng hơn!) xử sự với chú. Những kẻ tưởng dùng uy vũ để hạ thấp người khác thì chính là đã nâng cao người ta hơn mình. Chú Trần Độ sống mãi trong lòng dân!

    Trả lờiXóa
    Trả lời
    1. Đọc bài của bác Trần Thắng thực sự cảm động đồng thời thấy được cái cách hành xử quá đê hèn của lũ vẫn thường gọi nhau là đồng chí.Năm 2002 là năm nào rồi,đất nước đã mở cửa bắt tay với tất cả các nước (tư bản,cnxh) mà vẫn sử dụng chiêu hèn kế bẩn như vậy trong một đám tang thật hết chỗ nói.Cảm ơn những chia sẻ của bác Trần Kiến Quốc! Kính thưa Trung tướng TRẦN ĐỘ! Trong trái tim tôi luôn có một chỗ của ông.Lịch sử sẽ trả lại công bằng cho ông,tôi tin điều đó.Chúc ông yên nghỉ nơi vĩnh hắng!

      Xóa
  29. Kính phục bác Trần Độ. Hình ảnh bác càng có đọ lùi thời gian càng sáng lên rực rỡ

    Trả lờiXóa
  30. Nhiều người không tán thành ĐCS tán rã, nhưng cũng không thể vì thế mà đối xử với các bậc công thần như ... kẻ thù được.
    Kẻ thù của đảng chưa hẳn là kẻ thù của nhân dân (và, tất nhiên là cả chiều ngược lại).
    Lịch sử luôn vinh danh ông, Trung tướng Trần Độ

    Trả lờiXóa
  31. Nhận xét này đã bị tác giả xóa.

    Trả lờiXóa
  32. nguoi nga phuc ong toi da doc qua ban tieng nga cuoc chien tranh viet nam la nhu vay

    Trả lờiXóa
  33. nguoi nga phuc ong toi da doc qua ban tieng nga cuoc chien tranh viet nam la nhu vay

    Trả lờiXóa
  34. How excellent article you have published . A lot of thanks guy for this post shared .

    Trả lờiXóa